تبلیغات
بانک بذر - بذر و بذركاری
 
نوشته شده توسط : مسلم رستم پور

بذر و بذرکاری


ویژگی یک بذرخوب عبارتند از:

اندوخته غذایی کافی داشته باشد.(چروکیده نباشد)

وزن هزار دانه از 35 گرم بیشتر باشد.

بذر باید سالم و شکستگی نداشته باشد.

عاری از بذور علف هرز باشد.

خلوص ژنتیکی داشته باشد(همه بذور از یک رقم باشد)

قوه نامیه آن بیشتر از٠ ٩ درصد باشد.

چنانچه بذر توسط زارع تهیه شود لازم است بهترین قسمت مزرعه جهت تهیه بذر مورد انتخاب و بذور جمع آوری شده اگر دارای علف هرز هستند بوجاری شوند.قبل از کاشت لازم است بذور را ضد عفونی نمائیم با این کار محصول خود را در مقابل بیماریهای سیاهک و برخی بیماری های دیگر بیمه می نمائیم. جهت این که از سموم قارچ کش توصیه شده استفاده شود و به گونه ای عمل شود که دانه ها بذر به خوبی به سم آغشته شده و قشر نازکی از سم بذور را فرا گیرد. برای این کار می توان از میکسرهای مختلف که درب آنها بسته می شود با چرخش مخلوط بذر و سم حدود 3 دقیقه استفاده نمود یا این که بذور را روی پلاستیک یا برزنت یا سطح صاف و تمیز کپه نمود و سم مورد نیاز را روی آن پاشش داده و با استفاده از پارو بذور را چندین بار زیرورو کرد تا کاملا به سم آغشته شود.این کار لازم است قبل از عملیات بذر کاری صورت گیرد . مقدار سم لازم معمولا ٢ در هزار می باشد. در هنگام ضدعفونی بذور از ماسک و یا پارچه جهت پوشانیدن سر و صورت و دهان استفاده شود و از خوردن و آشامیدن و سیگار کشیدن حین عملیات ضدعفونی پرهیز شود . تعدادی از سموم موجود در حال حاضر جهت ضدعفونی بذور گندم عبارتند از: کاربوکسین تیرام- تریادینمول- دیکونازول- رئال- کاربندازیم.


 

تاریخ كاشت

منظور از تاریخ كاشت مطلوب فراهم نمودن شرایط آب و هوایی برای رشد و نمو مطلوب گیاه است به نحوی كه در طول مراحل مختلف رشد و نمو از كلیه عوامل نامساعد اعم از گرما ، سرما ، شیوع آفات و بیماریها مصون و محفوظ باشد . بهترین تاریخ كاشت توصیه شده ۱۵ آبان لغایت ٢۵آذر می باشد.

روشهای كاشت

الف- روش كرتی

روشی است سنتی و در زمین هایی اعمال می شود كه دارای سطح كم، شیب نامناسب و یا آب كم برای آبیاری  هستند. در این روش معمولاً پس از انجام گاوآهن و دیسك،‌ بذر را پاشیده و با دیسك زیر خاك برده و مرزهایی با مرزبند ایجاد می كنند. در این روش استفاده از ماشین آلات برای انجام امور داشت مانند سمپاشی علیه علف های هرز غیرممكن و برداشت با كمباین به دلیل مرزهای زیاد مشكل است. همچنین از سطح مفید مزرعه به خوبی استفاده نشده و ضایعات زمین زیاد است.

ب- روش خطی یا فارویی

پس از انجام گاوآهن، دیسك و تسطیح، با استفاده از دستگاه كودپاش (سانتریفوژ) بذر را در سطح مزرعه پاشیده و سپس با دستگاه فاروئر جوی و پشته ایجاد می شود. در مواردی پیش از انجام جوی و پشته به وسیله دیسك بذر را زیر خاك می كنند كه آزمایش ها نشان داده، این عمل چندان موثر و مورد نیاز نیست.

در این روش پشته ها،‌ كم عرض (٢۵ ۱٠سانتیمتر) و كم عمق (۱۵ ۱٠سانتیمتر) هستند و در مواردی هنگام آبیاری ، حالت غرقابی ایجاد می شود. بذرپاشی به روش سانتریفوژ باعث می شود بذرها به طور تصادفی و كنترل نشده پخش و در خاك مستقر شوند، بنا بر این تعدادی بوته نیز در كف جویچه ها سبز می شوند كه جایگاه مناسبی برای استقرار گیاه نبوده و ممكن است بوته های این ناحیه مقداری از مواد غذایی و رطوبت موجود را مصرف كنند. ولی قدرت رقابت با بوته های روی پشته را ندارند و محصولی نیز تولید نمی كنند و در صورت تولید از كیفیت كمی برخوردارند.

نوع دیگری از كشت ردیفی گندم در ایران وجود دارد كه در آن از ماشین های بذركار استفاده می شود. عرض پشته ها در این نوع بذركارها تقریباً ثابت (حدود ٣٠ سانتیمتر) بوده و دستگاه قادر است سه ردیف بذر بر روی هر پشته بكارد. فاصله بین ردیف كاشت (فاصله وسط یك جویچه تا وسط جویچه مجاور) حدود ۵۵ سانتیمتر است. برخی بذركارها همزمان دو عمل احداث پشته و كاشت بذر بر روی پشته را انجام می دهند كه نوعی مزیت برای این دستگاه ها محسوب می شود.

ج- روش نواری

این روش در زمین هایی كه شیب مناسب داشته و انجام عمل تسطیح در آن ها میسر باشد قابل اجراست. در این روش با توجه به شیب مناسب نیازی به ایجاد جویچه نیست. كاشت با ماشین های بذركار صورت گرفته زمین در قطعات بزرگ قابل آبیاری است. از دستگاه كمباینت می توان در این روش كشت استفاده كرد. این دستگاه همزمان در اراضی شخم خورده عملیات دیسك، تسطیح و كشت را انجام می دهد.

  د- روش كشت بذر بر روی پشته های بلند

مدرن ترین روشی است كه در كشورهای پیشرفته اجرا می شود. به طور خلاصه، در این روش دو الی سه ردیف بذر بر روی پشته های بلند و عریض كاشته می شود. در این سیستم عرض پشته ٧۰ ٤۵ سانتیمتر، فاصله ردیف كاشت بر روی پشته ٢۰ ۱۵ سانتیمتر، عرض جویچه ها (فارو) ٣٠ ٢۵ سانتیمتر و ارتفاع پشته (عمق فارو) ٢٠ ۱٢ سانتیمتر است. هدایت آب در زمین از طریق جویچه ها انجام می شود، به طوری كه رطوبت به صورت نشتی به محل استقرار بذرها نفوذ می كند و حالت غرقابی ایجاد نمی شود.

میزان بذر

میزان بذر مصرفی یکی از مهمترین فاکتورهای دخیل درعملکرد می باشد تحت تاثیر عوامل زیر قرار می گیرد:

رطوبت؛ هر قدر بیشتر باشد میزان بذر مصرفی را بیشتر می گیرند و برعکس.

حاصلخیزی خاک؛ هر قدر بیشتر باشد میزان بذر مصرفی را بیشتر می گیرند و برعکس.

زمان کاشت؛ هر قدر تاریخ کاشت با تاخیر روبرو شود یا به اصطلاح کرپه شود میزان بذر را بیشتر در نظر می گیرند.

وزن هزار دانه؛ وزن هزار دانه هر قدر بیشتر باشد میزان بذر مصرفی را جهت ایجاد تراکم مناسب بیشتر در نظر می گیریم.

نوع کاشت؛ در كشت و بذرکاری بصورت دست پاش میزان بذر مصرفی بیشتر و تلفات بذر زیاد است در صورتیکه در کاشت بوسیله ماشین های کاشت (خطی کار غلات ) میزان بذر مصرفی گاهی تا ۵۰ کیلوگرم در هکتار کاهش می یابد. تراکم و سطح سبز ایجاد شده توسط ماشین کاشت یکسان و مطلوب و در نهایت عملکرد بیشتر خواهد شد.

نحوه تهیه زمین؛ اگر تهیه بستر بذر بصورت اصولی و مطلوب صورت گیرد میزان بذر مصرفی به همان نسبت تا حد معینی کاهش خواهد یافت.

منبع: مركز مقالات كشاورزی




:: مرتبط با: مطالب علمی ,
تاریخ انتشار : سه شنبه 2 آبان 1391 | نظرات ()